Όλυμπος: Χλωρίδα και πανίδα

Ο Όλυμπος, το υψηλότερο βουνό της Ελλάδας (2.918 μ.) είναι μυθικό βουνό, ένα παγκόσμιο μνημείο φυσικής κληρονομιάς και πόλος έλξης αμέτρητων επισκεπτών. Ο Όλυμπος και τα Πιέρια όρη, ως συνέχεια του ορεινού όγκου, παρουσιάζουν τεράστιο βοτανολογικό ενδιαφέρον και η πλούσια χλωρίδα που ξεπερνά τα 1670 είδη φυτών είναι μια τεράστια φυσική κληρονομιά. Η παρατήρηση των λουλουδιών, δίνει μια άλλη διάσταση στις πεζοπορικές διαδρομές και συμπληρώνει την εμπειρία και τις γνώσεις μας στην κατανόηση του κόσμου που μας περιβάλλει.Bird watching είναι το κίνημα που ξύπνησε το ενδιαφέρον για τον κόσμο των πτηνών. Wildflower watching θα μπορούσε να γίνει το αντίστοιχο για την παρατήρηση των αγριολούλουδων και της χλωρίδας γενικότερα. Αφήνοντας τα βήματα μας από το βουνό παίρνουμε μαζί μόνο τις αναμνήσεις, μερικές φωτογραφίες και δίνουμε τη διαβεβαίωση ότι το θαύμα της φύσης θα συνεχίσει να υπάρχει και για τους άλλους για να το απολαύσουν. Όλο το φωτογραφικό υλικό που δημοσιεύεται στο blog είναι από προσωπικές καταγραφές και η παρουσίαση των φυτών συνδιάζεται με την περίοδο ανθοφορίας και καταγραφής σε συγκεκριμένο χρόνο και περιοχή του Ολύμπου. Χρήσιμα είναι τα σχόλιά σας και οι παρατηρήσεις σας για τη βελτίωση και τη διόρθωση ακόμη στοιχείων που δημοσιεύονται.

"Ο ερευνητής πρέπει να ακολουθεί αυτό που ψάχνει, αλλά και να βλέπει αυτό που δεν έψαχνε". Κλοντ Μπερνάρ

Μετάφραση σε άλλη γλώσσα

English French German Spain Italian Dutch Russian Portuguese Japanese Korean Arabic Chinese Simplified

Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα SOLANACEAE. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα SOLANACEAE. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Τρίτη 19 Μαΐου 2026

Hyoscyamus niger- Υοσκύαμος ο μελανός

 Hyoscyamus niger

Ο Hyoscyamus niger, γνωστός στην Ελλάδα ως Υοσκύαμος, Δικράνι ή “Γέροντας”, είναι ένα φυτό της οικογένειας των Σολανιδών (Solanaceae). Είναι ιστορικά συνδεδεμένο με τη μαγεία και την ιατρική του Μεσαίωνα λόγω των ψυχοτρόπων ιδιοτήτων του. Όλα τα μέρη του φυτού είναι τοξικά, καθώς περιέχουν τροπανικά αλκαλοειδή, κυρίως υοσκυαμίνη και σκοπολαμίνη (και σε μικρότερο βαθμό ατροπίνη). Η κατάποση του φυτού, είτε τυχαία είτε για ψυχαγωγικούς σκοπούς, οδηγεί σε μια κατάσταση γνωστή ως “αντιχολινεργική τοξίκωση”, η οποία μπορεί να αποβεί μοιραία χωρίς ιατρική παρέμβαση. Τα συμπτώματα όπως παραλήρημα, παραισθήσεις και ταχυκαρδία, εμφανίζονται συνήθως 30 έως 60 λεπτά μετά την κατάποση. Σε υψηλές δόσεις, η δηλητηρίαση από Υοσκύαμο απειλεί τη ζωή:

Ποιοι είναι πιο πιθανό να εκτεθούν: Έφηβοι και νεαροί ενήλικες- Αγρότες και κάτοικοι υπαίθρου- Παιδιά που παίζουν σε ακαλλιέργητες εκτάσεις.  Η μεταφορά στο νοσοκομείο πρέπει να είναι άμεση επί υποψίας δηλητηρίασης. Μην περιμένετε να περάσει η επήρεια, καθώς η αναπνευστική λειτουργία μπορεί να διακοπεί ξαφνικά.

Πηγή::https://biomedicus.gr/dilitiriasi-apo-yoskyamo-symptomata/

Hyoscyamus niger, Όλυμπος 19-5-26
Hyoscyamus niger, Όλυμπος 19-5-26

Hyoscyamus niger, Όλυμπος 19-5-26

Hyoscyamus niger, Όλυμπος 19-5-26




Πέμπτη 10 Νοεμβρίου 2022

Datura stramonium

Datura stramonium
Κοινό όνομα: Ντατούρα, Στραμώνιο, Τάτουλας.

Το Datura stramonium προέρχεται από τις ΗΠΑ και το Μεξικό. Έχει εγκλιματιστεί στην Ευρώπη ιδίως σε γόνιμα χώματα, σε φρεσκοσκαμμένα οικόπεδα, σε χώρους συγκομιδής απορριμάτων, σε κατοικημένες περιοχές. Είναι φυτό τοξικό, δηλητηριώδες, παραισθησιογόνο,  ιδιαίτερα επικίνδυνο λόγω των τοξικών ουσιών που περιέχει. Είναι γνωστό με το λαϊκό όνομα Διαβολόχορτο, και η απρόσεκτη κατανάλωσή του με άλλα χόρτα έχει προκαλέσει δηλητηρίαση σε ανυποψίαστους καταναλωτές. 
Βιβλιογραφία:
Βοτανικό-Φυτολογικό λεξικό, Δ.Σ. Καββάδα
Ζιζάνια, Ιωάννης Βασιλάκογλου
Εγκυκλοπαίδεια των βοτάνων, Nico Vermeulen, 2004











Δευτέρα 28 Οκτωβρίου 2019

Solanum rostratum

Solanum rostratum
Αγγλική ονομασία: buffalo bur, Colorado bur, Nightshade 

Το Solanum rostratum είναι ετήσιο, τριχωτό, ακανθώδες φυτό.Το είδος είναι ξενικό, προέρχεται από τις χώρες της Β. Αμερικής και έχει εξαπλωθεί στον υπόλοιπο κόσμο.
Ξενικά χαρακτηρίζονται τα είδη που εισάγονται εσκεμμένα ή κατά λάθος σε μια περιοχή εκτός της τωρινής ή παλαιότερης φυσικής τους εξάπλωσης. Η εισαγωγή μπορεί να αφορά ολόκληρο τον οργανισμό, ή σπόρους, ή αυγά ή ακόμη και ένα κομμάτι του (πχ ένα κλαδί) που μπορεί να επιβιώσει και τελικά να δώσει ένα νέο άτομο( wwf). Είναι επιθετικό φυτό και  εξαιρετικά τοξικό για τα ζώα και τον άνθρωπο. Απεναντίας οι σπόροι του είναι πολύτιμη τροφή για τα πουλιά. Τα λουλούδια του είναι κίτρινα. Η ανθοφορία του είναι από Ιούνιο-Οκτώβριο.  Έχει μεγάλη εξάπλωση στους πρόποδες του Ολύμπου, σε βοσκοτόπια και ακαλλιέργητες εκτάσεις.
Solanum rostratum, Mt Olympus 4-10-16

Solanum rostratum, Mt Olympus 4-10-16

Solanum rostratum, Mt Olympus 4-10-16

Πέμπτη 5 Οκτωβρίου 2017

Solanum dulcamara

Solanum dulcamara
Αγγλική ονομασία: Bittersweet nightshade, deadly nightshade, bittersweet
Κοινό όνομα: Σολανό το γλυκόπικρο, Αγριοσταφυλίτσα.

Το όνομα του είδους προήλθε από τις λατινικές λέξεις "dulcis" & "amarus", γλυκό και πικρό αντίστοιχα. Κάποιος δοκίμασε τη ρίζα του φυτού που στην αρχή έχει πικρή γεύση όταν μασήθηκε και μετά γλυκιά. Η αγριοσταφυλίτσα είναι θάμνος με βλαστό αναρριχώμενο μέχρι 1,5 μ. Συναντάται σε φράχτες, σε υγρές δασώδεις θέσεις κοντά σε ρέματα μέχρι τα 1000μ. Ανθίζει τον Ιούνιο μέχρι και το Σεπτέμβριο.Τα άνθη ακολουθούνται από πράσινες ρώγες που τέλη καλοκαιριού έχουν στιλπνό κόκκινο χρώμα. Όλα τα μέρη του φυτού είναι τοξικά και δηλητηριώδη και η κατανάλωσή τους από ανθρώπους ή ζώα μπορεί να αποβεί θανατηφόρα. Στο παρελθόν έχει χρησιμοποιηθεί στην παραδοσιακή ιατρική επειδή μικρή ποσότητα έχει ευεργετικές θεραπευτικές ιδιότητες στην αντιμετώπιση φλεγμονών του δέρματος, το βήχα, κ.ά. Επισημαίνεται πως η χρήση βοτάνων δεν πρέπει να γίνεται χωρίς την επίβλεψη ειδικευμένου επιστήμονα.

Solanum dulcamara, Όλυμπος Σεπτέμβριος 2017

Solanum dulcamara, Όλυμπος Σεπτέμβριος 2017

Solanum dulcamara, Όλυμπος Σεπτέμβριος 2017
 illustration by Kurt Stüber, published in Prof. Dr. Otto Wilhelm Thomé Flora von Deutschland, Österreich und der Schweiz 1885, Gera, Germany(https://en.wikipedia.org/wiki/Solanum_dulcamara).


Σάββατο 26 Οκτωβρίου 2013

Hyoscyamus albus L.- Υοσκύαμος ο λευκός

Hyoscyamus albus L.- Υοσκύαμος ο λευκός
English name:White henbane
Άλλα ονόματα: γέροντας,γέρος, γερούλι,γιατρός, δισκύαμος.

Συνώνυμα: Hyoscyamus major Mill. ,  Hyoscyamus minor Mill. , Hyoscyamus luridus Salisb.
Υοσκύαμος εκ του ύς-υός= χοίρος και κουκί. Είναι φυτό τριχωτό και κολλώδες, διακλαδισμένο με μήκος από 30-80 εκ. Τα φύλλα του είναι οδοντωτά ή πτερόλοβα, σπανίως ακέραια. Τα άνθη του είναι κιτρινωπά ή ιώδη. Ο Υοσκύαμος είναι ένα  φυτό τοξικό, δηλητηριώδες με ναρκωτικές ιδιότητες  που ανήκει στην οικογένεια των Σολανιδών( Solanaceae).  Έχει εξάπλωση σε όλες τις παραμεσογειακές χώρες. Θα το συναντήσουμε  στις άκρες δρόμων, χέρσα εδάφη,ερειπωμένους τοίχους ακόμη και σε αρχαιολογικούς χώρους. Ανθίζει όλο το καλοκαίρι.  Ακόμη και τον Οκτώβρη μήνα λόγω της παρατεταμένης φετεινής καλοκαιρίας. Στενό συγγενικό του είδος είναι ο Hyoscyamus niger, φυτό μεγαλύτερο με άνθη κίτρινα που έχουν σκούρες νευρώσεις.
Hyoscyamus albus L.- Υοσκύαμος ο λευκός, Πλαταμώνας 10-10-13

Hyoscyamus albus L.- Υοσκύαμος ο λευκός, Πλαταμώνας 10-10-13
 Hyoscyamus albus L.- Υοσκύαμος ο λευκός, Πλαταμώνας 25-10-13 
 Hyoscyamus niger L.- Υοσκύαμος ο μέλας, Όλυμπος  14-7-13 

Hyoscyamus albus L.- Υοσκύαμος ο λευκός, Πλαταμώνας 10-10-13




Τετάρτη 29 Αυγούστου 2012

Solanum elaeagnifolium

Solanum elaeagnifolium-Ξενικό χωροκατακτητικό είδος
Αγγλική ονομασία: Silverleaf nightshade
Ελληνική ονομασία: Στρύχνον το ελαιαγνόφυλλον
Άλλα ονόματα: σολανό-αγριομελιτζάνα- γερμανός
Βλαβερό ζιζάνιο που έχει χαρακτηριστεί ως εισβολέας, χωροκατακτητικό εις βάρος της αυτόχθονης χλωρίδας.Ένα από τα χειρότερα εισβολικά είδη παγκοσμίως, το οποίο εξαπλώνεται ταχύτατα, εκτοπίζει τα γηγενή είδη και απειλεί προστατευόμενες περιοχές, ενώ η καταπολέμησή του είναι εξαιρετικά δύσκολη
 Στην Ελλάδα το φυτό εντοπίστηκε αρχικά το 1927 στη Θεσσαλονίκη και εισήχθη, πιθανώς από πρόσμειξη σε λιπάσματα ή από εμπορεύματα που προέρχονταν από τις ΗΠΑ, με αποτέλεσμα σήμερα να κατανέμεται σ’ όλη τη χώρα. Η απότομη εξάπλωσή του στα χρόνια της κατοχής του έδωσε την ονομασία "γερμανός".
Είναι είδος δηλητηριώδες, του οποίου όταν οι καρποί φαγωθούν, λόγω των αλκαλοειδών που περιέχουν, προκαλούν γαστρεντερικές διαταραχές και βλάβες στο νευρικό σύστημα. Τα αιγοπρόβατα δείχνουν να μην επηρεάζονται από την τοξικότητα του φυτού.
Στην Πιερία έχει κατακτήσει ακτές, λιβαδικές εκτάσεις και τους πρόποδες του Ολύμπου.
 
Πληροφορίες: http://votaniki.gr/xlorida/eidi/xenika-eidi/solanum-elaeagnifolium/
                       https://el.wikipedia.org/wiki/Στρύχνον_το_ελαιαγνόφυλλον












Κυριακή 8 Ιουλίου 2012

Hyoscyamus niger L.- Υοσκύαμος ο μελανός

Υοσκύαμος ο μελανός- Hyoscyamus niger L.
Inghilterra English name: Henbane
Υοσκύαμος, εκ του ύς-υός=χοίρος και κύαμος=κουκί, τροφή των χοίρων.Τα φύλλα και οι σπόροι του φυτού είναι δηλητηριώδη και τοξικά.  Το φυτό παρουσιάζει  φαρμακευτικό ενδιαφέρον...(βοτανολογικό-φυτολογικό λεξικό Δ.Σ. Καββάδα, τ.Η΄σελ. 4018-19).
Επειδή  αυτοφύεται κοντά και σε κατοικημένες περιοχές χρειάζεται προσοχή ώστε τα μικρά παιδιά, που συνηθίζουν να κόβουν αγριολούλουδα, να αποφεύγουν να το αγγίζουν λόγω της επικινδυνότητάς του.
Υοσκύαμος ο μελανός- Hyoscyamus niger L., Όλυμπος 1-7-11

Υοσκύαμος ο μελανός- Hyoscyamus niger L., Όλυμπος 1-7-11

Υοσκύαμος ο μελανός- Hyoscyamus niger L., Όλυμπος 1-7-11

Σάββατο 30 Ιουνίου 2012

Datura stramonium L.

Datura stramonium L.
Αγγλική ονομασία: Thornapple
Ελληνική ονομασία: Δατούρα η στραμώνιος, τάτουλας, στραμώνιο, διαβολόχορτο.
 Είναι φυτό δηλητηριώδες και δύσοσμο, αφού περιέχει ουσίες όπως υοσκυαμίνη, σκοπολαμίνη που είναι παραισθησιογόνες και τοξικές. Είναι πόα με μεγάλα παλαμοειδή φύλλα και άσπρα άνθη. Το συναντάμε από 0-1200 μ. σε χέρσες εκτάσεις, άκρες δρόμων, σε κατοικημένες περιοχές. Στο παρελθόν έχουν δηλητηριαστεί άτομα που κατανάλωσαν βλήτα επειδή ανάμεσα τους είχαν συλλεγεί και φύλλα από στραμώνιο. Για τις περιπτώσεις αυτές ο ΕΦΕΤ με ανακοινώσεις  έχει ενημερώσει τους πολίτες να είναι προσεκτικοί.
Δατούρα η στραμώνιος- Datura stramonium L.

Δατούρα η στραμώνιος- Datura stramonium L.

Δατούρα η στραμώνιος- Datura stramonium L.

Δευτέρα 25 Ιουνίου 2012

Atropa belladonna L.

Άτροπος η μπελαντόνα-Atropa belladonna L.

Ένα εξαιρετικά δηλητηριώδες φυτό- ιδιαίτερα οι καρποί. Η κατανάλωση μερικών καρπών λόγω της τοξικότητας μπορεί να προκαλέσει ακόμη και το θάνατο. Η ονομασία του φυτού προέρχεται από την ελληνική λέξη " Άτροπος" -το όνομα μιας από τις τρεις μοίρες που έκοβε το νήμα της ζωής. Η λατινική ονομασία belladonna "Μπελαντόνα", σημαίνει ωραία κυρία αφού το εκχύλισμα από το χυμώδη καρπό χρησιμοποιείτο το μεσαίωνα από τις κυρίες ως διασταλτικό της κόρης των οφθαλμών, για να τονίσει τη γυναικεία ομορφιά.
Η Άτροπος η μπελαντόνα είναι δυνατή πολυετής πόα μέχρι 2 μ. Τα φύλλα της είναι μεγάλα με μίσχο. Τα άνθη είναι ιώδη, καστανά και μετά την πτώση τους σχηματίζεται ο καρπός, μια σφαιρική ράγα πράσινη που με το χρόνο γίνεται μαύρη. Στον Όλυμπο και στα Πιέρια  φύεται από 700-1800 μ. υψόμετρο. 
 
Atropa belladonna L.,καρπός 26-10-12
Atropa belladonna L.,καρπός 26-10-12

Atropa belladonna L.-Όλυμπος- Ιούνιος


Atropa belladonna L., Όλυμπος 24-6-12

Atropa belladonna L., Όλυμπος 24-6-12

Atropa belladonna L., Όλυμπος 24-6-12
Atropa belladonna L.,καρπός 26-10-12
Atropa belladonna L.,καρπός 26-10-12

Atropa belladonna L., Όλυμπος 24-6-12