Όλυμπος: Χλωρίδα και πανίδα

Ο Όλυμπος, το υψηλότερο βουνό της Ελλάδας (2.917 μ.) είναι μυθικό βουνό, ένα παγκόσμιο μνημείο φυσικής κληρονομιάς και πόλος έλξης αμέτρητων επισκεπτών. Ο Όλυμπος και τα Πιέρια όρη, ως συνέχεια του ορεινού όγκου, παρουσιάζουν τεράστιο βοτανολογικό ενδιαφέρον και η πλούσια χλωρίδα που ξεπερνά τα 1670 είδη φυτών είναι μια τεράστια φυσική κληρονομιά. Η παρατήρηση των λουλουδιών, δίνει μια άλλη διάσταση στις πεζοπορικές διαδρομές και συμπληρώνει την εμπειρία και τις γνώσεις μας στην κατανόηση του κόσμου που μας περιβάλλει.Bird watching είναι το κίνημα που ξύπνησε το ενδιαφέρον για τον κόσμο των πτηνών. Wildflower watching θα μπορούσε να γίνει το αντίστοιχο για την παρατήρηση των αγριολούλουδων και της χλωρίδας γενικότερα. Αφήνοντας τα βήματα μας από το βουνό παίρνουμε μαζί μόνο τις αναμνήσεις, μερικές φωτογραφίες και δίνουμε τη διαβεβαίωση ότι το θαύμα της φύσης θα συνεχίσει να υπάρχει και για τους άλλους για να το απολαύσουν. Όλο το φωτογραφικό υλικό που δημοσιεύεται στο blog είναι από προσωπικές καταγραφές και η παρουσίαση των φυτών συνδιάζεται με την περίοδο ανθοφορίας και καταγραφής σε συγκεκριμένο χρόνο και περιοχή του Ολύμπου. Χρήσιμα είναι τα σχόλιά σας και οι παρατηρήσεις σας για τη βελτίωση και τη διόρθωση ακόμη στοιχείων που δημοσιεύονται.

"Ο ερευνητής πρέπει να ακολουθεί αυτό που ψάχνει, αλλά και να βλέπει αυτό που δεν έψαχνε". Κλοντ Μπερνάρ

Μετάφραση σε άλλη γλώσσα

English French German Spain Italian Dutch Russian Portuguese Japanese Korean Arabic Chinese Simplified

Δευτέρα, 31 Αυγούστου 2020

Kickxia spuria

 Kickxia spuria

Συνώνυμα: Linaria spuria

Αγγλική ονομασία: Round-leaved Cancerwort

Κοινό όνομα: Λινάρια η νόθος

Ένα έρπον φυτό με το ασυνήθιστο όνομα του γένους αφιερωμένο στους Βέλγους βοτανολόγους Jean Kickx( 1775-1831) και Jean Kickx jr. (1803-1864). Τα στρογγυλεμένα φύλλα του και ο τριχωτός μίσχος των λουλουδιών το διακρίνουν από το όμοιο είδος Kickxia elatine. Τα άνθη του είναι τριχωτά με κίτρινο και μοβ χρώμα και κυρτό πλήκτρο. Φύεται σε ανθρωπογενή περιβάλλοντα, καλλιεργημένα χωράφια και λιβάδια.

Kickxia spuria, Όλυμπος Αύγουστος 2020.

Kickxia spuria, Όλυμπος Αύγουστος 2020.

Kickxia spuria, Όλυμπος Αύγουστος 2020.

Kickxia spuria, Όλυμπος Αύγουστος 2020.

 

Kickxia spuria- USDA-NRCS PLANTS Database / Britton, N.L., and A. Brown. 1913. An illustrated flora of the northern United States, Canada and the British Possessions. 3 vols. Charles Scribner's Sons, New York. Vol. 3: 175.

 

Παρασκευή, 28 Αυγούστου 2020

Senecio rupestris

Senecio rupestris 

Συνώνυμα: Senecio squalidus subsp. rupestris

Αγγλική ονομασία: Rock Ragwort

Κοινό όνομα: Σενέκιο το λειμώνιο

Χαμηλή πολυετής πόα μέχρι 20 εκ. με κίτρινα άνθη.Συνανατάται στον Όλυμπο από 900-2800 μ.


Senecio rupestris

Senecio rupestris

 
Senecio rupestris


Τετάρτη, 26 Αυγούστου 2020

Marrubium thessalum

 Marrubium thessalum

Αγγλική ονομασία: Horehound

Κοινό όνομα: Μαρρούβιο το θεσσαλόν

 Το Μαρρούβιο το θεσσαλόν, φύεται σε βραχώδεις θέσεις από τα 1100-2400 μ.(σπανιότερα μέχρι τα 500 μ.). Έχει χνουδωτό εριώδη βλαστό με έμμισχα, ωοειδή φύλλα. Η στεφάνη είναι λευκή με πολλά άνθη. Ανθίζει τους μήνες Ιούνιο-Αύγουστο. Είναι ενδημικό είδος της κεντρικής και Β. Ελλάδας.Οι πρώτες περιγραφές του είδους έγιναν από το Διοσκουρίδη( 10-90 μ. Χ.) και το Θεόφραστο( 371-287 π.Χ.) που διέγνωσαν τις θεραπευτικές ιδιότητες του βοτάνου. Έως σήμερα στην λαική θεραπευτική χρησιμοποιείται ως αντιπυρετικό, αντιβηχικό και κατά των αναπνευστικών μολύνσεων. Δείγμα του φυτού βρίσκεται στο ερμπάριο του Βασιλικού Βοτανικού κήπου του Λονδίνου (KEW), που συνέλεξε στον Όλυμπο στις 25-7-1851 ο γερμανός βοτανολόγος,Theodor Heinrich Hermann von Heldreich, (1822 -1902) ή όπως ο ίδιος υπογράφει τα ελληνικά συγγράμματα ως Θεόδωρος δε Χελδράιχ.

Πληροφορίες:

1. http://apps.kew.org/herbcat/getImage.do?imageBarcode=K000929104    2. http://thesis.ekt.gr/thesisBookReader/id/28936#page/12/mode/2up

Marrubium thessalum, Όλυμπος 21-8-20

Marrubium thessalum, Όλυμπος 21-8-20

Marrubium thessalum, Όλυμπος 21-8-20

Marrubium thessalum, Όλυμπος 21-8-20

Marrubium thessalum, Όλυμπος 25-7-1851 Theodor De Heldreich(Συλλογή ROYAL BOTANIC GARDENS KEW)

Marrubium thessalum, Όλυμπος 25-7-1851 Theodor De Heldreich(Συλλογή ROYAL BOTANIC GARDENS KEW)


Κυριακή, 23 Αυγούστου 2020

Actea spicata

 Actea spicata

Αγγλική ονομασία: Baneberry 

Κοινό όνομα: Ακταία η σταχυανθής

Πολυετής πόα, με βλαστό 30-70 εκ. γυμνό στη βάση και με 2-3 φύλλα στην κορυφή. Ανθίζει κατά τον Απρίλιο-Ιούνιο με άνθη λευκά. Είναι σπάνιο φυτό, κυρίως σε σκιερά δάση οξιάς από τα 1200-1700 μ. Ο καρπός είναι πράσινη δηλητηριώδης ράγα, που το Φθινόπωρο κατά την ωρίμανση γίνεται μαύρη και γυαλιστερή.

Πληροφορίες:

1. Strid Arne, 1980. Φυτά του Ολύμπου  2.Καββαδα Δ.Σ.,1956. Εικονογραφημένο Βοτανικό-Φυτολογικό Λεξικό

Actea spicata, Όλυμπος 1500 μ. Αύγουστος 2020.

Actea spicata, Όλυμπος 1500 μ. Αύγουστος 2020.

Actea spicata, Όλυμπος 1500 μ. Αύγουστος 2020.

Actea spicata, Όλυμπος 1500 μ. Αύγουστος 2020. 
 
Actea spicata, illustration

Actea spicata, illustration

Σάββατο, 22 Αυγούστου 2020

Mentha aquatica

 Mentha aquatica

Αγγλική ονομασία:Water Mint

Κοινό όνομα: Μέντα η υδροχαρής 

Όπως δηλώνει και το όνομα Μέντα η υδροχαρής,εμφανίζεται σε ρηχά νερά, σε κανάλια, λίμνες και σε όχθες ποταμών. Το όνομα προέρχεται από τη Μίνθη- νύμφη της ελληνικής μυθολογίας που η Περσεφόνη τη μετέτρεψε σε αρωματικό φυτό. Το επίθετο aquatica προέρχεται από τη λατινική λέξη aqua, που σημαίνει σχετικός με το νερό, υδρόβιος. Ανθίζει Ιούλιο-Σεπτέμβριο με άνθη λιλά στην άκρη του μίσχου και μικρότερα τσαμπιά στις μασχάλες των φύλλων. Το φυτό βγάζει ένα χαρακτηριστικό άρωμα που το κάνει δημοφιλές ως αρωματικό στις κουζίνες.

Mentha aquatica

Mentha aquatica

Mentha aquatica
 

Δευτέρα, 17 Αυγούστου 2020

Allium flavum

 Allium flavum

Αγγλική ονομασία: Small Yellow Onion, Yellow Flowered-Garlic

Κοινό όνομα: Άλλιον το κίτρινο, σκόρδο το κίτρινο.

Μονοετής πόα μέχρι 20 εκ. που φύεται σε βράχους και πετρώδεις θέσεις από τα 900-2000 μ.

 

Allium flavum, Όλυμπος 1800 μ.
Allium flavum, Όλυμπος 1400 μ.

Allium flavum, Όλυμπος 1400 μ.

Allium flavum, Όλυμπος 1900 μ.

Allium flavum, Όλυμπος 1900 μ.


Σάββατο, 15 Αυγούστου 2020

Silene ciliata subsp. graefferi

 Silene ciliata subsp. graefferi

Το όνομα του γένους Silene, είναι αφιερωμένο στους Σειληνούς. Οι Σειληνοί περιγράφονται ως μυθικά πρόσωπα της ελληνικής μυθολογίας, σύντροφοι και ακόλουθοι του Διόνυσου. Η Silene ciliata subsp. graefferi, είναι είδος των βουνών της μεσογειακής λεκάνης. Φύεται στον Όλυμπο μέχρι τα 2800μ, σε ορεινά,αλπικά λιβάδια και σχισμές βράχων. Στις 31-7-1851, ο Theodor Heinrich Hermann von Heldreich, 1822 - 1902,γερμανός βοτανολόγος που έζησε και εργάστηκε στην Ελλάδα, συνέλεξε στον Όλυμπο δείγμα του είδους Silene ciliata, που υπάρχει στο ερμπάριο του KEW(βασιλικός βοτανικός κήπος ΝΔ του Λονδίνου).

Silene ciliata subsp. graefferi, Όλυμπος 2700 μ.

Silene ciliata subsp. graefferi, Όλυμπος 2700 μ.

Silene ciliata subsp. graefferi, Όλυμπος 2700 μ.

Silene ciliata subsp. graefferi, Όλυμπος 2450 μ.

Silene ciliata subsp. graefferi, Όλυμπος 2450 μ.

Silene ciliata subsp. graefferi, Όλυμπος 2450 μ. 
 

Παρασκευή, 14 Αυγούστου 2020

Centaurea calcitrapa

 Centaurea calcitrapa

Αγγλική ονομασία: Red Star Thistle, Purple Star Thistle

Κοινό όνομα: Κενταύριο

Μικρό, πολυετές, διακλαδισμένο αγκάθι. Η ονομασία του γένους συνδέεται με τον μυθικό Κένταυρο Χείρωνα, που υποτίθεται πως ανακάλυψε τις θεραπευτικές ιδιότητες του φυτού. Το συναντάμε σε ανθρωπογενή διαταραγμένα περιβάλλοντα όπως χωράφια και λιβάδια.




 

Τετάρτη, 12 Αυγούστου 2020

Centaurea solstitialis

Centaurea solstitialis
Αγγλική ονομασία: Yellow Star thistle
Κοινό όνομα: Κενταύριο το ηλιοτρόπιο
Μονοετές αγκάθι με κίτρινα ανθίδια.  Κοινό είδος της ελληνικής χλωρίδας που φύεται σε καλλιεργούμενα ή χέρσα χωράφια και σε θαμνώδεις εκτάσεις από 0-1400 μ. Πιθανώς να είναι η τετράλιξ του Θεόφραστου(Φυτών Ιστορίαι 6, 4, 4). Συγγενική της είναι και το υποείδος Centaurea sostitialis subsp. solstitialis .




 


Τρίτη, 11 Αυγούστου 2020

Centaurea diffusa

 Centaurea diffusa

Αγγλική ονομασία:white knapweed, diffuse knapweed

Κοινό όνομα: Κενταύριο το διάχυτο 

Είναι ένα  διετές, πολύκλαδο, αγκαθωτό φυτό. Τα φύλλα του είναι μικρότερα και πιο λεπτά στο επάνω μέρος του στελέχους.Τα άνθη του σε κεφάλια στις άκρες των κλαδιών είναι λευκά,σπάνια δε ροζ ή μοβ. Τα βράκτια φύλλα έχουν καφέ περιθώρια με αγκάθια στις άκρες.

 Επιθετικά και επιβλαβή φυτά είναι τα φυτά(ζιζάνια) που προσβάλλουν και εγκαθίστανται σε μια περιοχή, με την τάση να εξαπλώνονται σε βαθμό που προκαλεί βλάβη στο ανθρώπινο περιβάλλον και την οικονομία.Στις Η.Π.Α. η Centaurea diffusa, βρίσκεται σε καθεστώς παρακολούθησης και απομάκρυνσης-καταστροφής. Το φυτό έχει εισαχθεί κατά λάθος από την Ευρώπη στις Η.Π.Α και η εξάπλωσή της περιορίζει τη βλάστηση στους βοσκότοπους και τα φυσικά λιβάδια.




 

 

Δευτέρα, 10 Αυγούστου 2020

Calamintha grandiflora

Calamintha grandiflora 

Συνώνυμα: Clinopodium grandiflorum

Αγγλική ονομασία: Large Flowered-Calamint

Κοινό όνομα: Καλαμίνθη

Calamintha grandiflora, Όλυμπος

Calamintha grandiflora, Όλυμπος

Calamintha grandiflora, Όλυμπος

Calamintha grandiflora, Όλυμπος

Calamintha grandiflora, Όλυμπος