Όλυμπος: Χλωρίδα και πανίδα

Ο Όλυμπος, το υψηλότερο βουνό της Ελλάδας (2.918 μ.) είναι μυθικό βουνό, ένα παγκόσμιο μνημείο φυσικής κληρονομιάς και πόλος έλξης αμέτρητων επισκεπτών. Ο Όλυμπος και τα Πιέρια όρη, ως συνέχεια του ορεινού όγκου, παρουσιάζουν τεράστιο βοτανολογικό ενδιαφέρον και η πλούσια χλωρίδα που ξεπερνά τα 1670 είδη φυτών είναι μια τεράστια φυσική κληρονομιά. Η παρατήρηση των λουλουδιών, δίνει μια άλλη διάσταση στις πεζοπορικές διαδρομές και συμπληρώνει την εμπειρία και τις γνώσεις μας στην κατανόηση του κόσμου που μας περιβάλλει.Bird watching είναι το κίνημα που ξύπνησε το ενδιαφέρον για τον κόσμο των πτηνών. Wildflower watching θα μπορούσε να γίνει το αντίστοιχο για την παρατήρηση των αγριολούλουδων και της χλωρίδας γενικότερα. Αφήνοντας τα βήματα μας από το βουνό παίρνουμε μαζί μόνο τις αναμνήσεις, μερικές φωτογραφίες και δίνουμε τη διαβεβαίωση ότι το θαύμα της φύσης θα συνεχίσει να υπάρχει και για τους άλλους για να το απολαύσουν. Όλο το φωτογραφικό υλικό που δημοσιεύεται στο blog είναι από προσωπικές καταγραφές και η παρουσίαση των φυτών συνδιάζεται με την περίοδο ανθοφορίας και καταγραφής σε συγκεκριμένο χρόνο και περιοχή του Ολύμπου. Χρήσιμα είναι τα σχόλιά σας και οι παρατηρήσεις σας για τη βελτίωση και τη διόρθωση ακόμη στοιχείων που δημοσιεύονται.

"Ο ερευνητής πρέπει να ακολουθεί αυτό που ψάχνει, αλλά και να βλέπει αυτό που δεν έψαχνε". Κλοντ Μπερνάρ

Μετάφραση σε άλλη γλώσσα

English French German Spain Italian Dutch Russian Portuguese Japanese Korean Arabic Chinese Simplified

Σάββατο 7 Σεπτεμβρίου 2013

Draba lasiocarpa Rochel

Draba lasiocarpa Rochel
Συν: Draba aizoides var. scardica Griseb., Draba athoa (Griseb.) Boiss.

Ενδημικό είδος της Βαλκανικής χερσονήσου και κυρίως είδος της ορεινής ζώνης. Ένα από τα πρώτα φυτά που ανθίζουν με το λιώσιμο του χιονιού κατά το μήνα Μάιο. Είναι πολυετές είδος που σχηματίζει πυκνούς ρόδακες φύλλων. Οι ανθοφόροι βλαστοί μήκους 4-12 εκ. είναι χωρίς  φύλλα και φέρουν  6-12 κίτρινα άνθη. Φύεται σε σχισμές βράχων και σε λιθώνες από τα 1800-2900 μ.σπάνια χαμηλότερα.
Draba lasiocarpa Rochel, Όλυμπος  2500 μ. 15-6-13 

Draba lasiocarpa Rochel, Όλυμπος  2500 μ. 15-6-13 

Draba lasiocarpa Rochel, Όλυμπος  2500 μ. 15-6-13 

Τρίτη 3 Σεπτεμβρίου 2013

Parnassia palustris L.- Παρνασσία η ελοχαρής

Parnassia palustris L.- Παρνασσία η ελοχαρής  

English name: Grass of Parnassus 

Ιδιαίτερα κομψό, πολυετές που φυτό που αποδεικνύει ότι η ομορφιά βρίσκεται στην απλότητα! Έχει ύψος 10-30 εκατοστά και φέρει πενταμερή άνθη με λευκά πέταλα που δίνουν την εντύπωση ότι είναι εύθραυστα! Τα φύλλα στη βάση του φυτού φύονται σε ρόδακα, είναι μακρόμισχα και καρδιοειδή. Ανθίζει από τον Ιούνιο έως τον Σεπτέμβριο.
Απαντάται στην Ευρώπη, συμπεριλαμβανομένης και της Βρετανίας, από Σκανδιναβία και νότια και ανατολικά προς την  Ισπανία, την Ελλάδα, και στην Εύκρατη Ασία.
Το φυτό έχει φαρμακευτικές στυπτικές, ελαφρώς διουρητικές, ηρεμιστικές, τονωτικές και επουλωτικές ιδιότητες. 

Παρνασσία η ελοχαρής- Parnassia palustris L - Όλυμπος, 9/2009

 

 

 

 

 

Κυριακή 1 Σεπτεμβρίου 2013

Vaccinium myrtillus L.- Βακκίνιον το μύρτιλλον

Vaccinium myrtillus L.- Βακκίνιον το μύρτιλλον
English name: Bilberry is a relative of Blueberry, Cranberry and Huckleberry.
Άλλα ονόματα: Μύρτιλλο, φιγγί.

Το μύρτιλλο είναι λείος, πολύ μικρός, φυλλοβόλος θάμνος με μικρούς βλαστούς 10-30 εκ. Ανθίζει Μάιο και Ιούνιο και οι καρποί ωριμάζουν τέλος Ιουλίου. Ο καρπός (γνωστός με το όνομα φιγγί) είναι σφαιρικός με επίπεδη την κορυφή του, πολύ μικρός, φαγώσιμος, με γλυκειά γεύση. Είναι είδος με εξάπλωση σε περιοχές του Β. ημισφαιρίου, κυρίως στα όρη της Σκανδιναβίας και της Κ. Ευρώπης. Στην πατρίδα μας το συναντάμε σε βουνά της Β. Ελλάδας, σε δασικές εκτάσεις στα 1700-2100 μ. και πολύ σπάνια χαμηλότερα μέχρι τα 1100 μ. Στον Όλυμπο έχει βρεθεί σε χαράδρες. 
Τα φύλλα με τις αντισηπτικές ιδιότητες έχουν χρησιμοποιηθεί από αιώνες ως θεραπευτικό αφέψημα για την  αντιμετώπιση της διάρροιας και την ενίσχυση της όρασης. Οι καρποί του μύρτιλλου είναι μια υπέροχη τροφή χρήσιμη για τη φλεβική ανεπάρκεια, την ενίσχυση της μνήμης κ.ά. 
Το φωτογραφήσαμε στα Πιέρια όρη σε δάση μαύρης πεύκης.

Vaccinium myrtillus L.- Βακκίνιον το μύρτιλλον, Πιέρια όρη 1800 μ. 31-8-13

Vaccinium myrtillus L.- Βακκίνιον το μύρτιλλον, Πιέρια όρη 1800 μ. 31-8-13

Vaccinium myrtillus L.- Βακκίνιον το μύρτιλλον, Πιέρια όρη 1800 μ. 31-8-13

Vaccinium myrtillus L.- Βακκίνιον το μύρτιλλον, Πιέρια όρη 1800 μ. 31-8-13

Τετάρτη 28 Αυγούστου 2013

Sempervivum heuffelii Schott - Σεμπερβίβο το Χευφφέλειον

Sempervivum heuffelii Schott -Σεμπερβίβο το Χευφφέλειον
Συν: Jovibarba heuffelii (Schott) Á.Löve & D.Löve
Άλλο όνομα: Αμάραντο
Πολυετές είδος με ρόδακες 4-5 εκ. πλάτους, με φύλλα σφηνοειδή,ακιδωτά, λεία, σκληρά. Ο ανθοφόρος βλαστός μήκους 10-25 εκ. και η ταξιανθία είναι χνουδωτός. Τα άνθη είναι εξαμερή και τα πέταλα ωχροκίτρινα. Είδος της Κ. Ευρώπης και της Βαλκανικής χερσονήσου μέχρι την Όσσα. Στον Όλυμπο είναι αρκετά σπάνιο και φύεται μέχρι τα 2200 μ Ανθίζει Ιούλιο και Αύγουστο. Το λατινικό όνομα του γένους, Sempervivum, προέρχεται από το semper vivo( Zει για πάντα), επειδή το φυτό παραμένει πράσινο χειμώνα-καλοκαίρι. Τα φύλλα του φυτού έχουν επουλωτικές και θεραπευτικές ιδιότητες. 
Σύμφωνα με το μύθο ο Δίας πρόσφερε το φυτό στους ανθρώπους για να προστατεύονται από τους κεραυνούς και τη φωτιά. Η παράδοση θέλει να το φυτεύουν σε σκεπές αφού θεωρείτο αλεξικέραυνο( Βοτανολογικό- Φυτολογικό  λεξικό Δ.Σ. Καββάδα, σελ. 3587). 



 
Sempervivum heuffelii Schott, Όλυμπος 2200 μ. 22-8-13.


Sempervivum heuffelii Schott, Όλυμπος 2200 μ. 22-8-13.


Παρασκευή 23 Αυγούστου 2013

Aquilegia ottonis subsp. amaliae-Ακουιλέγια της Αμαλίας (2)

Aquilegia ottonis subsp. amaliae-Ακουιλέγια της Αμαλίας
Ελληνική ονομασία: Κολομπίνα, Ακουιλέγια.
Η Aκουιλέγια του Ολύμπου είνα ένα λεπτό, ντελικάτο πολυετές φυτό.Είναι ενδημικό της Βαλκανικής χερσονήσου και απαντάται στον Όλυμπο, σε πετρώδεις υγρές χαράδρες και δίπλα σε ρέματα. Ανθίζει ανάλογα με το υψόμετρο από τον Ιούνιο έως τον Αύγουστο. Φύεται σε υψόμετρο από 400-2300 μ.
Το μπλογκ αποσκοπεί στην  πληροφόρηση, ενημέρωση και γνωριμία με τη χλωρίδα του Ολύμπου, για να εκτιμήσουμε το θαυμάσιο χλωριδικό πλούτο της περιοχής μας. Αλλά αλλοίμονο αν κάποιοι αντλούν πληροφορίες μόνο για να διευκολυνθούν στον εντοπισμό φυτών που μπορεί να έχουν ερευνητικό, εμπορικό, ιατρικό ή θεραπευτικό ενδιαφέρον. Είναι έξω από τη φιλοσοφία μας και την παιδεία μας κάθε ενέργεια παράνομη και με καταστροφικές συνέπειες για το περιβάλλον. Είναι λανθασμένη η αντίληψη πολλών πως τα  αυτοφυή φυτά πολλαπλασιάζονται και δεν κινδυνεύουν. Κινδυνεύουν και μερικά έχουν συμπεριληφθεί σε κόκκινη λίστα απειλούμενων με εξαφάνιση ειδών. Οι υπεύθυνοι του καταφυγίου "Α", Μαρία Ζολώτα και Διονύσης Πουρλιώτης με ιδιαίτερη  παιδεία, πείρα και οικογενειακή παράδοση, διακρίνονται για την αγάπη τους στο βουνό και την αγωνία τους να διατηρηθεί  ζωντανός ο χλωριδικός θησαυρός του Ολύμπου.
Aquilegia ottonis subsp. amaliae, Όλυμπος 2300 μ., 22-8-13
Aquilegia ottonis subsp. amaliae, Όλυμπος 2300 μ., 22-8-13
Aquilegia ottonis subsp. amaliae, Όλυμπος 2300 μ., 22-8-13

Aquilegia ottonis subsp. amaliae, Όλυμπος 2300 μ., 22-8-13.
Καταφύγιο Α ή Σπήλιος Αγαπητός ή Ζολώτα.

Τετάρτη 21 Αυγούστου 2013

Saponaria officinalis L.

Saponaria officinalis L.- Σαπονάρια η φαρμακευτική

English name: Soapwort, bouncing-bet

Πολυετές φυτό ύψους έως 70 εκ. με όρθιους βλαστούς και αντίθετα εναλλάξ φύλλα, τα οποία έχουν 3 ευδιάκριτες νευρώσεις. Τα άνθη έχουν 5 μεγάλα πέταλα, μήκους 4-8 εκ. λευκού ή ροζ-ρόδινου χρώματος.  Ανθίζει από  Ιούνιο έως Σεπτέμβριο.
Το φυτό αυτό (όπως υποδεικνύει και το όνομά του) μας δίνει ένα απαλό σαπούνι, το οποίο ενδείκνυται για την καταπολέμηση της ακμής και των εκζεμάτων. Παρότι το φυτό είναι τοξικό, χρησιμοποιείται  στη μαγειρική και τα άνθη του μπορούν να προστεθούν σε σαλάτες.  Η υπερδοσολογία μπορεί να προκαλέσει ναυτία, διάρροια και έμετο. 


Saponaria officinalis L.- Σαπονάρια η φαρμακευτική, Όλυμπος ~ 750 μ., Ιούλιος 2013




 
Saponaria officinalis L.- Σαπονάρια η φαρμακευτική, Όλυμπος ~ 750 μ., Ιούλιος 2013





Δευτέρα 19 Αυγούστου 2013

Anthyllis aurea Welden- Ανθυλλίς η χρυσή

Anthyllis aurea Welden-Ανθυλλίς η χρυσή
Πολυετές φρύγανο 10-25 εκ. της αλπικής ζώνης των ορέων της Βαλκανικής χερσονήσου μέχρι τον Όλυμπο. Φύεται κυρίως μεταξύ 1400-2500 μ. και ανθίζει Ιούλιο μέχρι τέλος Σεπτεμβρίου.
Τα ανθοφόρα κεφάλια είναι πυκνά  με χρώμα λαμπρό κίτρινο. Η φωτογράφιση έγινε στα 2500 μ. μετά τη θέση "καλύβα Χρηστάκης" στον 'Όλυμπο.
Anthyllis aurea Welden, Όλυμπος 2500 μ. 16-8-13

Anthyllis aurea Welden, Όλυμπος 2500 μ. 16-8-13

Anthyllis aurea Welden, Όλυμπος 2500 μ. 16-8-13

Anthyllis aurea Welden, εξάπλωση.